ประโยชน์ของการกินเจ วิธีปฏิบัติและทำความรู้จัก อาหารเจให้มากขึ้น

เทศกาลกินเจ หรือ หรือบางแห่งเรียกว่า ประเพณีถือศีลกินผัก เป็นประเพณีแบบลัทธิเต๋ารวม 9 วัน กำหนดเอาวันตามจันทรคติ คือ เริ่มต้นตั้งแต่วันขึ้น 1 ค่ำ ถึง ขึ้น 9 ค่ำ เดือน 9 ตามปฏิทินจีนของทุกปี เทศกาลกินเจ ถึงแม้ว่าจะมีต้นกำเนิดจากประเทศจีน แต่ในเมืองไทยก็นับว่าเป็นที่นิยมมาก ลองสังเกตในช่วงเทศกาลกินเจ จะเห็นว่าร้านค้าที่ขายอาหารจะหันมาปักธงสีเหลือง เพื่อแสดงว่าร้านนี้ขายอาหารเจกันเต็มไปหมด จนทำให้คนที่ไม่คิดจะกินเจในตอนแรก อาจเปลี่ยนใจมาลองทานเจดูบ้างซักมื้อ 2 มื้อ ส่วนคนที่ตั้งใจจะกินเจเป็นทุนเดิมอยู่แล้ว ก็ไม่ต้องกลัวว่าจะเบื่ออีกต่อไป เพราะเดี๋ยวนี้บรรดาพ่อค้าแม่ค้า ต่างก็สรรหาเครื่องปรุงรส และคิดวิธีทำอาหารรูปแบบใหม่ๆ ในรูปของอาหารเจมาให้เราได้เลือกซื้อ เลือกทานกันได้แบบจุใจ จนบางทีก็ลืมไปด้วยซ้ำว่าตัวเองกำลังอยู่ในช่วงถือศีลกินเจ

 

จุดประสงค์ของการกินเจ

คนที่คิดจะกินเจ ในช่วงเทศกาลแบบนี้ มีไม่น้อยที่ต้องการสร้างบุญ ทำบุญ ด้วยการไม่ฆ่าสัตว์ตัดชีวิต เพราะอาหารที่เรากินอยู่ในชีวิตประจำวันนั้น มีทั้งเลือดเนื้อ และร่างกายของสัตว์ที่มีชีวิต เป็นความตั้งใจดีที่จะสร้างจิตเมตตา

กินเพื่อเว้นกรรม การฆ่าสัตว์ตัดชีวิต ก็เหมือนกับการทำบาปกรรม ถึงแม้ว่าเราจะไม่ได้เป็นผู้ฆ่าด้วยตัวเอง แต่การที่เราเลือกที่จะกินเนื้อสัตว์ ก็เหมือนกับการสนับสนุนให้เห็นการฆ่า จากผลแห่งกรรมที่เรากระทำขึ้นมานี้ จะติดตามสนองเราในไม่ช้า จนทำให้สุขภาพร่างกาย และอายุขัยของเราสั้นลงเป็นบ่อเกิดของโรคภัยไข้เจ็บ คนที่ตระหนักถึงเรื่องนี้จึงได้ตัดสินใจหันมากินอาหารเจ ซึ่งสามารถทดแทนเนื้อสัตว์ได้เหมือนกัน

004
retrohoney.com.au – bigstock
อาหารเจเป็นอย่างไร

อาหารเจเป็นอาหารที่ปรุงขึ้นโดยไม่มีเนื้อสัตว์เป็นส่วนประกอบ หรือผลิตภัณฑ์ที่ได้จากสัตว์ เช่น นม ไข่ น้ำผึ้ง น้ำปลา เจลาติน คอลลาเจน สิ่งเหล่านี้ต้องคอยระมัดระวังเป็นพิเศษ เพราะมีหลายคนที่ไม่รู้ว่าเป็นสิ่งที่ได้มาจากสัตว์และไม่ปรุงด้วยผักที่มีกลิ่นฉุน ได้แก่ กระเทียม หอม (ซึ่งในที่นี้หมายถึงหอมทุกชนิดเช่น ต้นหอม หัวหอม หอมแดง) หลักเกียว กุยช่าย และใบยาสูบ บ้างก็รวมผักชีและเครื่องเทศรสเผ็ดร้อนเข้ามาด้วย เพราะผักเหล่านี้ส่งผลกระทบต่อธาตุในร่างกาย

006
ehow.com
อาหารต้องห้าม สำหรับเทศการกินเจ สามารถแบ่งให้เข้าใจง่ายๆ ดังนี้
  • เนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์ใดๆ ที่ทำจากเนื้อสัตว์รวมไปถึงนม ไขมันสัตว์ สามารถแน่ใจด้วยฉลากสีเหลือง ติดตราสัญลักษณ์ของเทศกาลกินเจ
  • น้ำมันหรือเครื่องปรุงรสจากสัตว์เช่นน้ำปลา น้ำมันหอย
  • ผักที่มีกลิ่นกลิ่นฉุน 5 ชนิด ซึ่งได้แก่ กระเทียมทุกชนิด รวมถึงกระเทียมโทนจีน หัวหอมทุกชนิด กุ้ยช่าย และใบยาสูบต่างๆ
  • อาหารรสจัดต่างๆ ไม่เพียงแต่ต้องงดอาหารที่มีรสเผ็ดจัดแล้ว ยังรวมไปถึงการงดอาหารที่มีรสเค็มจัด หวานจัด และเปรี้ยวจัดด้วย

 

การปฏิบัติตัวเมื่อตัดสินใจถือศีลกินเจ

ก่อนที่จะเข้าสู่ช่วงถือศีลกินเจ คนที่ต้องการทำบุญ รักษาศีลแบบจริงจัง ยังต้องเตรียมใจ และเข้าใจถึงจุดมุ่งมายของการกินเจด้วย

  1. ก่อนอื่นถ้าเราต้องการกินเจ หยุดกินเนื้อสัตว์ในช่วงนี้ เราควรเตรียมกระเพาะอาหารของเรา ให้พร้อมก่อนทานจริงด้วยซัก 1-2 วัน เพื่อล้างท้อง และปรับสภาพร่างกายให้คุ้นชิน
  2. ทำใจให้สบาย ถือศีล 5 อย่างเคร่งครัด
  3. พูดจาไพเราะ อ่อนหวาน ไม่หยาบคาย
  4. คิดดี ทำดี ไม่เบียดเบียนผู้อื่น

 

สำหรับคนที่ค่อนข้างจะเคร่งครัดเรื่องประเพณีการถือศีลกินเจมากๆ ก็มีกฎข้อห้ามที่ควรระวังเช่นกัน คือ

  1. ชำระร่างกายให้สะอาดตลอดช่วงถือศีลกินเจ
  2. ทำความสะอาดเครื่องครัว ควรจะแยกอุปกรณ์ทานข้าวกับคนที่ไม่ได้ถือศีลกินเจ
  3. ควรสวมชุดขาวตลอดช่วงงานประเพณีถือศีลกินผัก
  4. ประพฤติตนดีทั้งวาจา กายและใจ
  5. ห้ามบริโภคเนื้อสัตว์ และผักต้องห้ามที่มีกลิ่นฉุน
  6. ห้ามมีเพศสัมพันธ์ในช่วงงานประเพณีถือศีลกินเจ
  7. ห้ามดื่มสุรา แอลกอฮอล์และของมึนเมาต่างๆ
  8. ผู้ที่อยู่ระหว่างไว้ทุกข์ไม่ควรร่วมงานประเพณีถือศีลกินเจ
  9. สตรีมีครรภ์ไม่ควรดูหรือร่วมพิธีกรรมใดๆ ในช่วงงานประเพณีถือศีลกินเจ
  10. หญิงมีประจำเดือนไม่ควรร่วมพิธีกรรมใดๆ ในช่วงงานประเพณีถือศีลกินเจ
inspiredhealthylivingnow.com
inspiredhealthylivingnow.com
ประโยชน์ของการกินเจในมุมมองของศาสนา
  1. ทำให้จิตใจผ่องใส บริสุทธิ์ ไม่ฟุ้งซ่าน
  2. เกิดเมตตาจิต มีความเยือกเย็น สุขุม อารมณ์เย็น ไม่โกรธ ฉุนเฉียวง่าย ส่งเสริมให้บารมีสูงขึ้นเรื่อยๆ
  3. เป็นการลด ละ เลิก และหยุดการทำบาป ตัดเวรกรรมที่ผูกพันจากเจ้ากรรมนายเวร ทำให้ไม่เกิดการอาฆาตพยาบาท ปราศจากศัตรูทั้งมนุษย์และสัตว์ที่ตามจองเวร
  4. ทำให้มีสติเข็มแข็งมั่นคง มีสมาธิแน่วแน่ ทำให้รู้จักคิด มีสติไม่ประมาทเลินเล่อ เป็นประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพการงาน สามารถรอดพ้นจากภัยอันตรายต่างๆ
  5. สิ่งไม่ดีจะถูกขับออกไปจากตัว ความรู้สึกขุ่นมัว และมืดมนจะหมดไป หลังจากกินเจ งดเว้นการฆ่าสัตว์ต่อเนื่องกัน เป็นระยะเวลานานๆ ความสดใสจะปรากฏขึ้นในจิตใจ ทำให้ใบหน้าดูผ่องใส
  6. ผู้ที่ถือศีลกินเจ ครอบครัว บุตรหลาน และคนในปกครองจะเกิดความรุ่งเรืองในชีวิต มีเหตุให้เกิด อยู่ในดินแดนอารยะ มีแต่ความอุดมสมบูรณ์ ปราศจากการทำร้ายรบราฆ่าฟัน ไม่มุ่งร้ายทำลายชีวิตซึ่งกัน และกัน
  7. เทวดาและสิ่งศักดิ์สิทธิ์จะให้ความปกป้อง คุ้มครองอารักขา ไม่ให้สิ่งเลวร้ายใดๆ หรือวิญญาณชั้นต่ำเข้ามาทำร้ายได้

 

ประโยชน์ของการกินเจในมุมมองของแพทย์แผนปัจจุบัน+แพทย์แผนโบราณ

การกินเจ นอกจากจะส่งผลดีกับตัวเราในด้านของจิตใจ และความรู้สึกแล้ว ในทางการแพทย์ก็มีการบอกให้ทราบถึงประโยชน์ของการรับประทานอาหารเจด้วยเช่นกัน

  1. ให้พลังเย็นกับร่างกาย โดยได้รับพลังงานจากฟรุกโตส ซึ่งมีในผัก และผลไม้ เป็นพลังที่ไม่ทำอันตรายกับร่างกาย
  2. ช่วยดีท็อกซ์ หรือการขับพิษ เป็นการช่วยขับถ่ายของเสียออกจากร่างกาย ทำให้ไม่มีสารพิษตกค้าง เพราะกากใย หรือไฟเบอร์ในพืช ผัก ผลไม้ นั้น สามารถช่วยให้ระบบการย่อยอาหาร และระบบขับถ่ายทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทำให้ไม่เป็นโรคเกี่ยวกับลำไส้ รวมถึงโรคที่เกิด จากระบบขับถ่ายผิดปกติต่างๆ เช่น โรคริดสีดวงทวาร
  3. หากรับประทานอาหารเจประจำ จะช่วยฟอกโลหิตในร่างกายให้สะอาด เซลล์ต่างๆ ในร่างกายจะเสื่อมช้าลง ส่งผลให้ ผิวพรรณของเราดูผ่องใส มีอายุที่ยืนยาว สายตาดี มีแววตาสดใส ร่างกายแข็งแรง ไม่เจ็บป่วยง่าย มีภูมิต้านทานโรค มีความคล่อง ตัวรู้สึกเบาสบายไม่อึดอัดอย่างที่ว่าผิวพรรณภายนอกที่ดี มาจากภายในดีนั้นเอง
  4. ไม่เป็นโรคร้ายแรงต่างๆ เช่น โรคหัวใจ โรคมะเร็ง โรคตับ โรคลำไส้ โรคเก๊าต์ โรคเส้นเลือดหัวใจตีบตัน และอื่นๆ เพราะเราจะกินแต่อาหารที่ได้จากพืช ซึ่งเป็นอาหารธรรมชาติที่มี ประโยชน์ ซึ่งไม่เป็นสาเหตุของโรคภัยเหล่านีเ และยังช่วยป้องกันโรคต่างๆ อีกด้วย
  5. อวัยวะหลักของร่างกาย คือ ได้แก่ หัวใจ ไต ม้าม ตับ ปอด และอวัยวะเสริมทั้ง 5 คือ ลำไส้ใหญ่ ลำไส้เล็ก กระเพาะปัสสาวะ กระเพาะอาหาร ถุงน้ำดีทำงานได้อย่างเต็มสมรรถภาพ สัมพันธ์กับอวัยวะหลัก
  6. คนที่กินเจจะมีภูมิคุ้มกันร่างกายสามารถต้านทานต่อสารพิษต่างๆ ได้สูงกว่าคนปกติ สารพิษที่ว่านั้นก็ได้แก่ ยาฆ่าแมลง ยากำจัดศัตรูพืช หรือสารเคมีที่เป็นอันตรายอื่นๆ รวมไปถึงพวกมลภาวะที่เกิดจากการ เผาไหม้ของเครื่องยนต์ ซึ่งมีปะปนอยู่มากมายในอากาศ รวมถึงแหล่งอาหารและน้ำดื่ม

 

อย่างไรก็ตามการรับประทานอาหารเจ ก็ควรเลือกทานอาหารให้หลากหลาย ทั้งผักต่างชนิด เห็ด และผลไม้ ถั่วเพื่อช่วยเสริมโปรตีน อาหารเจทึควรรับประทาน ควรเป็นอาหารเจที่มีประโยชน์ ที่ปรุงจากผักผลไม้ ไม่ใช่อาหารที่เต็มไปด้วยน้ำมัน และแป้งที่เอามาทำเป็นรูปทรงต่างๆ ซึ่งการรับประทานอาหารเจแบบนี้ แทนที่จะช่วยให้สุขภาพดี กลับกลายเป็นให้โทษ ทำให้ไขมันสูงขึ้น น้ำตาลสูง แถมยังปวดข้อเข้าอีกต่างหาก เพราฉะนั้นคนที่อยากจะเริ่มทานเจกันในปีนี้ ต้องเลือกอาหารที่ถูกต้องด้วยนะคะ